Gioachino Rossini
Conciossiacosacché Aldieweil
trenta botti già gustò, hij al dertig vaten heeft geproefd,
e bevuto ha già per tre en al voor drie heeft gedronken
e finor non barcollò! en tot nu toe niet is gewankeld!
È piaciuto a sua maestà Het heeft zijne majesteit behaagd
nominarlo cantinier; hem tot keldermeester te benoemen;
intendente dei bicchier intendant van de glazen
con estesa autorità, met ruime bevoegdheid,
presidente al vendemmiar. president van de wijnoogst.
Direttor dell'evoè; Directeur van het evoë;
onde tutti intorno a te daarom verdringen wij ons allen om je heen
s'affolliamo qui a ballar. om hier te dansen.
Intendente? Direttor? Intendant? Directeur?
Presidente? Cantinier? President? Keldermeester?
Grazie, grazie che piacer! Dank, dank, wat een genot!
Che girandola ho nel cor! Wat een vuurrad heb ik in mijn hart!
Si venga a scrivere Men kome opschrijven
quel che dettiamo. wat wij dicteren.
Sei mila copie Zesduizend exemplaren
poi ne vogliamo. willen wij er vervolgens van.
Già pronti a scrivere Klaar om te schrijven
tutti siam qui. zijn wij hier allemaal.
«Noi don Magnifico»... «Wij, don Magnifico»...
Questo in maiuscole. Dit in hoofdletters.
Bestie! Maiuscole! Ezels! Hoofdletters!
Bravi! così. Bravo! zo ja.
«Noi don Magnifico, «Wij, don Magnifico,
duca e barone hertog en baron
dell'antichissimo van het oeroude
Montefiascone, Montefiascone,
grand'intendente, groot-intendant,
gran presidente», groot-president»,
con gli altri titoli, met de overige titels,
con venti et cetera, met twintig et cetera's,
in splenditudine in de luisterrijkheid
d'autorità, van gezag,
riceva l'ordine ontvange het bevel
chi leggerà. al wie dit leest.
«Di più non mescere «Voorts niet te schenken,
per anni quindici vijftien jaar lang,
nel vino amabile in de lieflijke wijn
d'acqua una gocciola, één druppel water,
alias capietur anders wordt hij gegrepen
et stranguletur.» en gewurgd.»
Perché et cetera, Omdat et cetera,
laonde et cetera, derhalve et cetera,
nell'anno et cetera, in het jaar et cetera,
barone et cetera. baron et cetera.
Barone et cetera, Baron et cetera,
è fatto già. het is al gedaan.
Ora affiggetelo Plak het nu aan
per la città. overal in de stad.
Il pranzo in ordine Het diner in orde
andiamo a mettere, gaan wij maken,
vino a diluvio wijn zal er bij stromen
si beverà. gedronken worden.
Premio bellissimo Een prachtige prijs
di piastre sedici van zestien piasters
a chi più malaga voor wie de meeste malaga
si beverà. zal drinken.
Zitto, zitto: piano piano Stil, stil: zachtjes, zachtjes,
Senza strepito e rumore. zonder rumoer en geraas.
Delle due qual è l'umore? Van die twee, wat is hun aard?
Esattezza e verità. Nauwkeurigheid en waarheid.
Sotto voce, a mezzo tuono, Met gedempte stem, halfluid,
In estrema confidenza, in het diepste vertrouwen,
Sono un misto d'insolenza, ze zijn een mengsel van brutaliteit,
Di capriccio e vanità. van grilligheid en ijdelheid.
E Alidoro mi dicea, En Alidoro vertelde me
Che una figlia del barone... dat een dochter van de baron...
Eh! il maestro ha un gran testone, Eh! die meester is een echte domkop,
Oca eguale non si dà. een dommere gans bestaat niet.
Son due vere banderuole... Het zijn twee echte windvanen...
Ma convien dissimular. maar we moeten doen alsof.
Se le sposi pur chi vuole, Laat wie wil maar met ze trouwen,
Seguitiamo a recitar. laten we blijven toneelspelen.
Principino dove siete? Lieve prins, waar bent u?
Principino dove state? Lieve prins, waar bent u?
Ah! perché mi abbandonate? Ach! waarom verlaat u me?
Mi farete disperar. U drijft me tot wanhoop.
Io vi voglio... Ik wil u...
Vi vogl'io... Ík wil u...
Ma non diamo in bagattelle, Maar laten we niet om beuzelingen kibbelen,
Maritarsi a due sorelle met twee zusters trouwen
Tutte insieme non si può. allebei tegelijk kan niet.
Una sposo... Met de ene trouw ik...
E l'altra? En de andere?
E l'altra En de andere
All'amico la darò. geef ik aan mijn vriend.
No no no, no no no, no; Nee nee nee, nee nee nee, nee;
Un scudiero! oibò, oibò. Een schildknaap! bah, bah.
Sarò docile, amoroso, Ik zal volgzaam zijn, liefdevol,
Tenerissimo di cuore. teder van hart.
Un scudiero! no signore, Een schildknaap! nee mijnheer,
Un scudiero! questo no. Een schildknaap! dat nooit.
Con un'anima plebea! Met zo'n ordinaire ziel!
Con un'aria dozzinale! Met zo'n alledaags air!
Mi fa male, mi fa male Het doet me pijn, het doet me pijn
Solamente a immaginar. alleen al bij de gedachte.
La scenetta è originale: Dit tafereeltje is kostelijk:
Veramente da contar. echt de moeite van het navertellen waard.
Venga, inoltri, avanzi il piè: Komt u, treedt u binnen, komt u naderbij:
anticamera non v'è. een wachtkamer is hier niet.
Sapientissimo Alidoro, Allerwijste Alidoro,
questo strepito cos'è? wat is dit rumoer?
Dama incognita qui vien, Er komt hier een onbekende dame,
sopra il volto un velo tien. ze houdt een sluier voor haar gezicht.
Una dama! Een dame!
Signor sì. Ja, mijnheer.
Ma chi è? Maar wie is ze?
No 'l palesò. Dat heeft ze niet gezegd.
Sarà bella? Zou ze mooi zijn?
Sì e no. Ja en nee.
Chi sarà? Wie zou het zijn?
Ma non si sa. Maar dat weet niemand.
Non parlò? Heeft ze niet gesproken?
Signora no. Nee, mevrouw.
E qui vien? En ze komt hierheen?
Chi sa perché? Wie weet waarom?
Chi sarà? chi è? perché? Wie zou het zijn? wie is ze? waarom?
Non si sa si vedrà. Dat weet niemand, we zullen het zien.
Gelosia già già mi lacera, De jaloezie verscheurt me nu al,
già il cervel più in me non è. ik ben mijn verstand nu al kwijt.
Gelosia già già le rosica, De jaloezie knaagt nu al aan ze,
più il cervello in lor non è. ze zijn hun verstand kwijt.
Un ignoto arcano palpito Een onbekend, geheim kloppen
ora m'agita; perché? brengt me nu in beroering; waarom?
Diventato son di zucchero! Ik ben van suiker geworden!
Quante mosche intorno a me! Wat een vliegen om mij heen!
Ah! se velata ancor Ach! als je, nog gesluierd,
Dal seno il cor ci hai tolto, ons het hart uit de borst hebt gestolen,
Se svelerai quel volto als je dat gezicht onthult,
Che sarà? wat zal er dan gebeuren?
Sprezzo quei don che versa Ik versmaad die gaven die
Fortuna capricciosa, de grillige fortuin uitstort,
M'offra, chi mi vuol sposa, laat wie mij tot vrouw wil mij bieden
Rispetto, amor, bontà. respect, liefde, goedheid.
Di quella voce il suono De klank van die stem
ignoto al cor non scende; komt niet als een vreemde mijn hart binnen;
perché la speme accende, omdat hij hoop doet ontvlammen,
di me maggior mi fa. maakt hij me groter dan ik ben.
Begli occhi, che dal velo Mooie ogen, die vanachter de sluier
vibrate un raggio acuto, een scherpe straal werpen,
svelatevi un minuto ontsluiert u een minuutje,
almen per civiltà. al was het maar uit beleefdheid.
Vedremo il gran miracolo We zullen het grote wonder zien
Di questa rarità. van deze zeldzaamheid.
Ah! Ach!
Parlar, pensar vorrei. Spreken, denken zou ik willen.
Parlar, pensar non so. Spreken, denken kan ik niet.
Questo è un inganno, oh Dei! Dit is een begoocheling, o goden!
Questo è un incanto, oh Dei! Dit is een betovering, o goden!
Quel volto mi atterrò. Dat gezicht heeft me overdonderd.
Parlar, pensar vorrebbe, Spreken, denken zou hij willen,
Parlar, pensar non può. spreken, denken kan hij niet.
Amar già la dovrebbe, Hij zou haar al moeten beminnen,
Il colpo non sbagliò. de slag is raak geweest.
Signora Altezza, in tavola... Mevrouw de hoogheid, aan tafel...
Che... co... chi... sì, che bestia! Wat... w... wie... ja, wat een stommeling!
Quando si dice i simili! Dat noem ik nou sprekend op elkaar lijken!
Non sembra Cenerentola? Lijkt ze niet op Cenerentola?
Pareva ancor a noi, Dat dachten wij ook,
Ma a riguardarla poi... maar bij nader inzien...
La nostra è goffa e attratta: de onze is lomp en krom:
Questa è un po' più ben fatta; deze is wat beter gebouwd;
Ma poi non è una Venere maar toch is ze geen Venus
Da farci spaventar. om ons schrik aan te jagen.
Quella sta nella cenere; Die andere zit in de as,
Ha stracci sol per abiti. ze heeft alleen lompen als kleren.
Il vecchio guarda, e dubita. De oude man staart en twijfelt.
Mi guarda, e par che palpiti. Ze kijkt me aan en lijkt te beven.
Ma non facciam le statue, Maar laten we niet als standbeelden staan,
Patisce l'individuo. het lichaam lijdt eronder.
Andiamo presto a tavola, Laten we snel aan tafel gaan,
Poi balleremo il Taice, dan dansen we de wals,
E quindi la bellissima... en dan zal de allermooiste...
Con me s'ha da sposar. met mij trouwen.
Andiamo, andiamo a tavola, Laten we gaan, laten we aan tafel gaan,
Si voli a giubilar. laten we ons haasten om te juichen.
Oggi che fo da principe Nu ik vandaag de prins speel,
Per quattro vo' mangiar. wil ik eten voor vier.
Mi par d'essere sognando Het lijkt of ik droom
Fra giardini e fra boschetti. tussen tuinen en bosjes.
I ruscelli sussurrando, De beekjes murmelend,
Gorgheggiando gli augelletti, de vogeltjes kwelend,
In un mare di delizie in een zee van geneugten
Fanno l'anima nuotar. laten ze de ziel drijven.
Ma ho timor, che sotto terra, Maar ik vrees dat onder de grond,
Piano piano, a poco a poco, zachtjes, zachtjes, beetje bij beetje,
Si sviluppi un certo foco, er een zeker vuur ontstaat,
E improvviso a tutti ignoto, en plots, voor iedereen onverwacht,
Balzi fuori un terremoto, een aardbeving uitbarst,
Che crollando, strepitando, die instortend, daverend,
Fracassando, sconquassando, verbrijzelend, verpletterend,
Poi mi venga a risvegliar. me dan komt wekken.
E ho paura che il mio sogno En ik vrees dat mijn droom
Vada in fumo a dileguar. in rook zal opgaan.